Vlaams Parlementslid Lydia Peeters (Anders.) slaat alarm over de stilstand in het Economisch Netwerk Albertkanaal (ENA). Uit recente antwoorden van minister van Omgeving Brouns op parlementaire vragen blijkt dat het ENA nauwelijks vooruitgang boekt in het activeren van bedrijfsruimte. “Het Albertkanaal is een economische levensader, maar deze regering laat die gewoon dichtslibben door haar eigen stilstand. Bedrijven die willen groeien, botsen op een muur van gebrek aan ruimte en daadkracht. In plaats van kansen te creëren, blijft de regering talmen — en zo zetten ze onze welvaart gewoon op het spel”, aldus Lydia Peeters.
Het Albertkanaal vormt vandaag één van de belangrijkste economische assen van Vlaanderen. Jaarlijks wordt ongeveer 40 miljoen ton goederen via het kanaal vervoerd, goed voor het equivalent van meer dan twee miljoen vrachtwagens. Het kanaal fungeert als logistieke ruggengraat tussen de haven van Antwerpen en het hinterland en speelt een cruciale rol in de Vlaamse en Europese industriepolitiek.
Vlaanderen investeerde de voorbije jaren samen met Europa miljarden in de opwaardering van het Albertkanaal, met de verhoging van de 62 bruggen, investeringen in kaaimuren en een 24/7 bediening van de sluizen. Om die investeringen ook economisch te laten renderen, zijn watergebonden bedrijventerreinen cruciaal. Volgens Voka is er tot 2050 jaarlijks minstens 259 hectare extra bedrijventerrein nodig, waaronder ook watergebonden ruimte. In 2024 was er nog slechts 5 hectare aan watergebonden terreinen beschikbaar.
Om het Albertkanaal uit te bouwen tot volwaardige economische corridor werd in 2004 door de Vlaamse Regering het Economisch Netwerk Albertkanaal (ENA) opgezet. Daarbij werden 32 zones met een totaal potentieel van circa 3.000 hectare aangeduid voor de ontwikkeling van watergebonden bedrijventerreinen. Latere studies (10 jaar ENA) spreken zelfs over meer dan 4.800 ha potentieel. Van de opgenomen terreinen in het oorspronkelijke ENA-plan werd er echter al minstens ruim 220 hectare afgevoerd. In 2023 lag al een screeningsnota voor ENA 2.0 op tafel waarin bijkomende terreinen werden onderzocht. De vorige Vlaamse Regering gaf op 14 juni 2023 zelfs groen licht om onder meer de sites Gestel-Noord in Lummen en Hezemeerheide in Meerhout verder te bekijken.
De vraag naar nieuwe terreinen blijft acuut en groot. De sense of urgency daarentegen ontbreekt bij de huidige regering. Het dagelijks bestuur van ENA kwam deze legislatuur nog niet samen. Het vervolgprogramma ENA 2.0 is nog steeds niet opgestart en blijft voorlopig steken in voorbereiding binnen het actieplan “Ruimte voor bedrijvigheid”.
Voor Limburg is die stilstand extra problematisch. Het Albertkanaal vormt er een belangrijke economische ruggengraat. Kijk naar de voormalige Ford-site in Genk, waar vandaag het multimodale bedrijventerrein Logistics Valley Flanders de bedrijvigheid een boost geeft.
Voor Vlaams Parlementslid Lydia Peeters toont dit opnieuw hoe Vlaanderen worstelt met een gebrek aan ruimte om te ondernemen, maar de regering nalaat om een versnelling hoger te schakelen en acties op het terrein te nemen:
“Het ENA is cruciaal om goederenvervoer slim en efficiënt via onze waterwegen te organiseren, maar deze regering krijgt zelfs dat niet van de grond. Bedrijven vragen al jaren ruimte om te ondernemen, maar botsen op een overheid die blijft hangen in studies, taskforces en plannen. Alles ligt klaar: er is al sinds 2023 een screeningsnota en zelfs groen licht voor sites zoals Gestel-Noord en Hezemeerheide. Dit is geen beleid, dit is stilstand. Vlaanderen heeft geen nood aan meer papier en regeldrift, maar aan een overheid die doet wat moet en ruimte geeft om te ondernemen. Voor Limburg is het Albertkanaal een economische levensader. Laat die niet verder dichtslibben door politieke traagheid. Stop met studeren en begin eindelijk te realiseren.”
Delen op