Wie bouwt binnen een zone waar geen archeologie te verwachten valt (GGA-zone) hoeft geen archeologienota meer op te stellen. Dit betekent in de praktijk: minder lasten, kortere procedures en lagere kosten voor bouwheren. Vlaams Parlementslid Lydia Peeters (Open Vld) vroeg minister van Onroerend Erfgoed Ben Weyts naar de stand van zaken van de actualisering van deze GGA-kaart in Limburg. “Opnieuw een kaart, maar deze keer een kaart die getuigt van beleid met gezond verstand”, zegt Peeters. “We schrappen overbodige verplichtingen daar waar ze geen meerwaarde hebben. Dat zorgt voor minder ergernis, minder kosten en snellere vergunningen, dit zonder dat we ons verleden uit het oog verliezen. De GGA-zones nemen binnenkort met 111,9 km² amper 5% in van de totale Limburgse oppervlakte. Er is dus zeker nog winst te boeken door versneld meer gebieden vrij te stellen van archeologie.”

De GGA- kaart duidt zones aan waar geen archeologisch erfgoed te verwachten valt of waar eventuele vondsten geen bijkomende kenniswinst opleveren. In die gebieden is geen archeologisch onderzoek of archeologienota meer vereist bij een vergunningsaanvraag. Zo kunnen projectontwikkelaars, architecten en lokale besturen snel inschatten of een archeologisch vooronderzoek verplicht is. Voor veel projecten betekent dit een grote besparing in tijd en kosten.

De GGA-kaart krijgt regelmatig een update. Daarbij worden verschillende bronnen gebruikt, zoals archeologische inventarissen, bodemkaarten, digitale hoogtemodellen, gegevens van AWV en OVAM en ook informatie van lokale besturen en erfgoeddiensten.

Limburg: 2.723 GGA-zones, goed voor 111,9 km²

In november wordt de nieuwe GGA-kaart voor Limburg vastgesteld. Bij deze herziening komen er 846 nieuwe zones bij, goed voor 27,5 km². In totaal zal de provincie dan 2.723 GGA-gebieden tellen, samen goed voor 111,9 km², ongeveer 20% van de totale Vlaamse GGA-oppervlakte. Tegelijk weten we dat Limburg in totaal 2.420 km² bestrijkt en dat deze gebieden dus amper 5% van de totale Limburgse oppervlakte omvatten. Ook de cijfers per gemeente zijn beschikbaar (zie bijlage).

Het succes van de GGA-kaart staat of valt met samenwerking met lokale besturen. Zij beschikken immers over waardevolle terrein- en historische kennis en staan ook dichter bij erfgoedverenigingen die hen met hun kennis kunnen ondersteunen. Door die expertise te bundelen met Vlaamse data bouwen we een juridisch robuuste kaart uit die iedereen ten goede komt.

Versnelling nodig in verdere uitrol

“De GGA-gebieden nemen nog geen 5% in van de totale oppervlakte van onze provincie. Er is dus nog veel ruimte om bijkomend gebieden vrij te stellen van archeologisch onderzoek. Maar dan moeten we wel een versnelling hoger schakelen”, besluit Lydia Peeters. Ze roept de Vlaamse Regering dan ook op om samen met de lokale besturen werk te maken van een versnelde uitbreiding van de GGA-kaart. Dit impliceert ook dat de procedure eenvoudig en toegankelijk moet zijn en dat eigenaars en bouwheren er meteen over geïnformeerd moeten worden. “Erfgoedzorg en kennis van ons verleden zijn cruciaal. Maar tegelijk moeten we vermijden dat archeologische verplichtingen bouwprojecten nodeloos vertragen. De GGA-kaart bewijst dat efficiëntie en erfgoedzorg perfect samen kunnen gaan. Nu is het zaak om dit instrument in Limburg en Vlaanderen sneller uit te rollen om zo de impact van deze sectorale regelgeving op bouwprojecten tot een minimum te beperken.”

Zie ook: Nieuwe GGA-kaart Limburg: slechts 5% vrijgesteld van archeologisch onderzoek | HBVL